Framework PROSTO - jak rozmawiać z AI żeby działało
TL;DR
PROSTO to sześcioetapowy szablon promptu (Profil, Rezultat, Odbiorca, Styl, Tło lokalne, Ocena) plus karta oceny 8 kryteriów. Napisałem go, żeby właściciele małych firm dostawali od AI content, który zamienia się w telefony, a nie w lajki. Testowałem na 10 000 syntetycznych promptów, żeby zobaczyć, gdzie ludzie realnie gubią jakość. Pobierz PDF, użyj szablonu, oceniaj wyniki.
Dlaczego to napisałem
Rozmawiam co tydzień z właścicielami lokalnych firm z Rumi, Wejherowa, Redy, Gdyni. Coraz więcej z nich próbuje ChatGPT, Claude czy Perplexity do pisania postów, oferty czy odpowiedzi na opinie. Wynik często ten sam: generyczny tekst, który brzmi jak sto innych postów w feedzie. Klient nie dzwoni, bo nie ma powodu.
Problem nie leży w AI. Leży w prompcie. Angielskie frameworki (CLARITY, SOCRATES, ANTICIPATE) są fajne w teorii, ale żaden z nich nie wie, że w Rumi w maju masz sezon komunijny, a nowa piekarnia na Dąbrowskiego właśnie otworzyła promocję na chleb za 4 zł. Bez tego kontekstu AI daje odpowiedź dla "wszystkich" - czyli dla nikogo.
Chciałem coś, co działa po polsku, dla lokalnego biznesu i ma wbudowaną ocenę. Tak powstało PROSTO.
Cały framework na jednej stronie
Sześcioetapowy szablon zbudowany wokół pytań, które i tak zadaje sobie każdy właściciel firmy, zanim wypuści reklamę. Różnica: tutaj zadajesz je AI, zanim ono ci coś napisze.
P - Profil. Kim jestem, co robię, skąd jestem, co mnie wyróżnia.
R - Rezultat. Co chcę osiągnąć. Nie "napisz post", tylko "chcę, żeby dzwonili".
O - Odbiorca. Kto to ma zobaczyć, jaki ma problem, gdzie to zobaczy.
S - Styl. Ton, długość, format, czego unikać.
T - Tło lokalne. Sezon, konkurencja, lokalne wydarzenia, specyfika miasta.
O - Ocena. Karta 8 kryteriów. Zanim użyjesz wyniku - oceniasz go w skali 0-16.
Krok po kroku z przykładami
Na tej stronie masz konkretne "złe" i "dobre" wypełnienie każdej litery, dla przykładowej firmy remontowej z Wejherowa. Różnica między "Mam firmę budowlaną." a "Prowadzę firmę remontowo-budowlaną RemontMax w Wejherowie. Działamy 12 lat, 4 pracowników. Specjalizacja: remonty łazienek w blokach. Klienci wracają, bo robimy czysto i w terminie." decyduje o tym, czy AI napisze coś, co jest o twojej firmie, czy o "firmie budowlanej" - czyli o żadnej.
Ta sama zasada dotyczy pozostałych kroków. Konkret > ogólniki. Zawsze.
Co pokazał benchmark 10 000 promptów
Zanim wypuściłem framework, chciałem sprawdzić gdzie ludzie realnie gubią jakość. Napisałem generator, który syntetyzuje prompty pięciu klas jakości (od "terrible" do "excellent") dla 25 typów firm i 15 miast w Polsce. Wyszło mi 10 000 kombinacji. Każdą oceniłem heurystycznym ewaluatorem (regexy + reguły) w oparciu o 8 kryteriów karty PROSTO.
Trzy liczby, które wyszły z tego benchmarku:
- 80% promptów dostaje 0 punktów za "Wyróżnia się od konkurencji"
- 55% promptów nie definiuje odbiorcy ani lokalnego kontekstu
- Sam fakt oceny wyniku (a nie tylko pisania promptu) podnosi finalny wynik o 18%
Innymi słowy: nawet dobrze napisany prompt zwykle wypada generycznie, bo nikt nie pyta AI "co mnie wyróżnia od konkurencji". A jeśli już go napiszesz i od razu oceniasz wynik zamiast publikować na ślepo - z automatu masz o 18% lepszą treść.
Rozkład wyników w 10 000 promptach
Góra piramidy (excellent) to 5% populacji. Większość siedzi w "poor" i "basic". Framework nie wymyśla dodatkowej pracy - on tylko pokazuje gdzie jesteś i jak się ruszyć w górę piramidy.
Które kryteria są najsłabsze
Cel mierzalny i CTA - ludzie sobie radzą (0.99/2). Ton, odbiorca, kontekst lokalny - połowa punktów (0.60). Wyróżnienie - 0.28/2, katastrofa.
Trzy kryteria do naprawy w pierwszej kolejności
Wyróżnienie od konkurencji, ton marki, lokalny kontekst - jeśli twoje prompty mają te trzy rzeczy, wyprzedzasz 80% konkurencji, która tego nie ma.
Siła lokalnego kontekstu
Prompty z konkretnym lokalnym tłem (miasto, sezon, wydarzenie) mają średnio o 3.4 punktu wyższy wynik. To najprostsze ulepszenie promptu jakie możesz zrobić dzisiaj: dodaj jedno zdanie "Jest [miesiąc], sezon [X], konkurencja robi [Y]".
Boxplot per tier
Nawet w tierze "poor" trafiają się prompty, które wyskakują w górę. Framework nie gwarantuje, że zawsze będzie excellent - gwarantuje, że wiesz na czym stoisz i widzisz co poprawić.
Sam ewaluator zmienia wynik o 18%
To dla mnie najważniejszy wykres z całego badania. Większość frameworków kończy się na "napisz dobry prompt i wyślij". PROSTO ma szósty krok - Ocena - i to on robi różnicę. Nie publikuj wyniku, który nie przeszedł przez kartę 8 kryteriów.
Karta oceny PROSTO
Po tym jak AI zwróci Ci wynik, oceniasz go w skali 0-2 za każde z 8 kryteriów. Prompt ewaluacyjny (do wklejenia razem z wynikiem):
Ocen poniższy tekst według karty PROSTO. Daj punkty 0-2 za każde z 8 kryteriów. Podsumuj łączny wynik i powiedz, co konkretnie poprawić.
Kryteria:
1. Cel jest mierzalny
2. Odbiorca się rozpozna
3. Lokalny kontekst jest widoczny
4. Ton pasuje do marki
5. Jest konkretne CTA
6. Nie ma "napompowanego" języka
7. Długość jest odpowiednia
8. Wyróżnia się od konkurencji
Tekst do oceny:
[WKLEJ TUTAJ]
Interpretacja wyniku:
- 14-16 punktów: publikuj
- 10-13 punktów: popraw słabe punkty i puszczaj ponownie
- 6-9 punktów: wymaga przeróbki, wróć do promptu i uzupełnij kontekst
- 0-5 punktów: zacznij od nowa, wróć do kroku P (Profil)
Pobierz PDF frameworku
Zrobiłem dla was kartę PROSTO na jedną stronę A4 do wydrukowania i trzymania przy monitorze. W wersji v2 dodałem szablon do kopiowania i pełny przykład dla salonu fryzjerskiego w Rumi.
Pobierz Framework-PROSTO-v2.pdf
Dlaczego to działa lepiej niż inne frameworki
Po polsku. Nie musisz pamiętać, co znaczy "Anticipate" czy "Ripple". Każda litera odpowiada polskiemu słowu, z którym pracujesz na co dzień.
Z lokalnym kontekstem. Żaden anglojęzyczny framework nie myśli o komuniach w Rumi ani o mieszkańcach osiedla Kaszubskiego w Wejherowie. PROSTO ma osobny krok na to, żeby ta wiedza dotarła do AI.
Z wbudowanym ewaluatorem. Nie zgadujesz, czy wynik jest dobry - mierzysz. Karta oceny robi z tego zamknięty cykl: prompt -> wynik -> ocena -> poprawa -> lepszy wynik.
Praktyczny. 6 kroków, każdy odpowiada na proste pytanie. Zero teorii, zero PhD. Kartka A4 i tyle.
Skaluje się. Działa tak samo dla posta na FB, jak dla strategii marketingowej na cały rok, jak dla briefu do agencji.
Zacznij dziś
- Pobierz PDF: Framework-PROSTO-v2.pdf
- Wypełnij 5 pierwszych kroków (P R O S T) dla swojego biznesu
- Wklej do AI (ChatGPT/Claude/Perplexity)
- Wynik przepuść przez prompt ewaluacyjny (karta 8 kryteriów)
- Jeśli mniej niż 10/16 - popraw i puszczaj ponownie
Framework jest darmowy. Jak wykorzystasz w swojej firmie i coś ci zadziała - napisz mi na ratunku@chcedointernetu.pl, chętnie zobaczę case i może zrobię z tego kolejny wpis.
*Framework PROSTO opracowany przez Konrada Krawczuka (ChceDoInternetu.pl, Rumia). Wpis powstał po tym, jak zauważyłem, że właściciele lokalnych firm, które prowadzę przez wdrożenia AI - powtarzają te same błędy w promptach. Benchmark 10 000 promptów pomógł policzyć dokładnie, gdzie te błędy są najczęstsze. W kolejnym wpisie pokażę, co się stanie, kiedy Qwen 32B na moim GX10 poprowadzi agencję marketingową w Rumi przez 90 dni - z frameworkiem PROSTO i bez.